Dijital Rehber Programı

Program Yapımcısı: Özcan Demir  

Konuklar:

Bilgisayar ve Bilişim Teknolojisi Uzmanı; Ahmet Demirci (Polis Radyosundan)

Adalet Bakanlığı Bilgi işlem Dairesi Başkan Yardımcısı; Mesut Orta

Türksat Uydu Hizmetleri Direktörü; Mustafa Reşit Akdoğan

Konu: e-Devlet Uygulamaları ile ilgili bilgilendirme kapsamında Ulusal Yargı Ağı Projesi (UYAP)

Dijital Rehber

Değerli dinleyiciler iyi akşamlar!

Dijital rehberin yeni bir bölümüne hoş geldiniz.

Yine Çarşamba günü saatimiz 17.20 yi gösteriyor. Sizlerle birlikteyiz.programımıza her zaman olduğu gibi ben Özcan Demir size yardımcı olmaya çalışacağım, bilgisayar ve bilişim teknolojileri uzmanımız sayın Ahmet Demirci her zaman olduğu gibi bizlerle birlikte. Bu hafta dijital rehberde e-Devlet uygulamaları ile ilgili olarak gerçekleştirdiğimiz bilgilendirme dizimizin yeni bir bölümünde sizlerle birlikteyiz. Bu hafta Adalet Bakanlığı Bilgi İşlem Dairesi Başkan Yardımcısı Sayın Mesut Ortayı stüdyomuzda ağırlıyoruz.

Aynı zamanda Projenin Türksat ile ilgili ayağı ile ilgili de bilgiler alacağız bu amaçla Türksat'tan Sayın Mustafa Reşit akdoğan bizlerle birlikte kendisi uydu hizmetleri direktörü Türksat'ta . Türksat'ın Proje ile ilgili görevleri hakkında, yaptığı yürüttüğü faaliyetler hakkında bize bilgi verecek. Ahmet yeni bir hafta ve dinleyicilerimizle yine birlikteyiz e-devlet uygulamaları hakkında bilgiler almaya devam ediyoruz. Kısa bir merhaba diyoruz. Programımıza başlayalım değerli dinleyiciler.

İlk olarak ben UYAP ilgili olarak Sayın Bilgi İşlem Dairesi Başkan Yardımcısı Mesut Ortaya ilk soruyu soruyorum;

Acaba UYAP nedir efendim? Bize UYAP hakkında genel hatlarıyla bir bilgi vermeniz mümkün mü programımızın hemen başında.

Mesut Orta :Memnuniyetle, öncelikle herkesi saygıyla selamlıyorum. Projemizin ismi UYAP. Açılımı Ulusal yargı Ağı Projesi. Böyle bir isim seçerken bilinçli olarak sadece Adalet Bakanlığının yürüttüğü hizmetler değil, kolluk kuvvetlerin yürüttüğü hizmetlerden, dosyaların Yüksek yargı Mercilerine temyize gitmesi, aşamasına kadar olan süreçlerin tamamını kapsayan bir projedir. Amacımız bununla birlikte Yargı hizmetlerinin zaman kaybetmeksizin yerine getirilerek vatandaşların mağdur olmasını engellemek, yargı sisteminin işleyişini, güvenirliliğini, doğruluğunu en üst düzeyde sağlamak, yargı sistemine hız kazandırmak için geliştirilen entegre bir sistemdir. Az önce bahsettiğim gibi bu Proje içersinde Yargıtay, Yargıtay ile birlikte Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğümüzün yaptığı çalışmalar, hem adli yargı, hem idari yargı, avukat ve vatandaşa bakan yönleri de vardır.

Özcan Demir : Efendim programımız süresince UYAP hakkında daha detaylandırılmış bilgileri sizden alacağız. Ancak genel hatları ile bize yine özetlemeniz mümkün olur mu; UYAP'nin vatandaşlar açısından ne gibi avantajları olacaktır?  

Mesut Orta : Tabii ki Proje doğrudan vatandaş odaklı olmakla birlikte, yargı hizmetlerinin hızlandırılması ve dolaylı olarak da vatandaşların bundan yararlanmasını öngörüyor. Yaklaşık 5-6 yılık bir çalışmanın ürünüdür UYAP. 2000 yılında başlandı ve hedef olarak da şunu koyduk. Türkiye'de e-Devlet çalışmaları yapılmakta. Bu e-Devlet çalışmaları kapsamında, bizim çalışmalarımız e-adalet ayağını oluşturuyor diye tanımlayabiliriz. Özellikle yargıda problem olarak görülen şeylerden bir tanesi yargının çok geç tecelli ettiği, yargılamanın yeterince hızlı olmadığı yönünde şikayetler var. Bizim amacımız teknolojinin imkanlarını kullanarak yargının ihtiyaç duyduğu bilgilere, anında, ihtiyaç duyulan noktadan, güncel mevzuata ihtiyaç duyan herkesin ulaşabilmesini sağlayarak yargının şeffaf, vatandaşın beklediği hızda gerçekleşmesini sağlamaya yönelik çalışmalardır.

Özcan Demir : Sayın Orta bu bağlamda sizin hemen biraz önce değindiğiniz konu bağlamında ben soru sormak istiyorum. Yargı hizmetlerinin hızlanmasından bahsettiniz bize. Acaba UYAP yargı hizmetlerinin hızlanmasını nasıl sağlayacak? Bu konuda bilgiler alabilir miyiz sizden?

Ahmet Demirci: Yani olayın özü aslında bir de bu faaliyetlerin adli sisteme katkısı ne olacak kısmı, çünkü oraya bir katkısı olacak ki işin, işlemler, adli sistem hızlansın.

Mesut Orta : Tabii ki .

Ahmet Demirci: Yani ikisini beraber aslında Adli sisteme katkısı nedir, avantajı hızlanması konusunda adli sistem için avantajı nedir?

Mesut Orta : Bu soruya cevap vermek için tabi ki önce şuna bakmak lazım. Adliyeler UYAP bitmeden önce, faaliyete geçmeden önce, ne durumdaydı? Dosyalar üst üste, hakim savcının istediği bilgilere istediğinde ulaşamadığı, yazdığı müzekkerelerin cevaplarını zamanında alamadığı, daktilo seslerinden tanığın veya sanığın ne dediğinin anlaşılamadığı, tekrar ettirildiği, ihtiyaç duyulan bilgilere ulaşılamadığı ve bir tarafta mahkemenin aradığı bir kişinin başka bir yerde tanık olarak dinlenilebildiği bir manzara ile karşı karşıyayız. Yargının aslında belli bir süreci var. Yani şu anda rakamlara döktüğümüzde dosyaların yargılama süreci açısından gecikmesinde bir takım sebepler var. Bunu sadece yargıya bağlamak doğru değil. Örneğin; Türkiye'deki adres sisteminin, ikamet sisteminin, oturmamış olmasının yargının işlemesine çok büyük olumsuz etkileri vardır. Çünkü bir tebligat yapmak istediğinizde, o kişiyi bulamıyorsunuz. Veya kadastro çalışmalarının henüz tamamlanamamış olması ya da o anda hakimin ihtiyaç duyduğu bilgiye anında ulaşamaması, yazdığı müzekkereye üç ay beş ay sonra cevap alabilmesi, bunların hepsi, yargının gecikmesi önündeki engellerdir. Bizim amacımız şu; çok iddialı değiliz bu konuda, yargıya teknoloji geldi artık bundan sonra işte bir celsede duruşmayı bitireceğiz, bitirilebilir anlamında bir şey söylemiyoruz. Ama günümüzde bilgi toplumuna geçiyoruz. Bilgi toplumu olma yolundayız. Bugün artık daktilo kullanımının, artık müzekkere yazılıp onun cevabının ne zaman geleceğinin bilinememesi, bunlar kabul edilebilir şeyler değil. Bu süreçte biz öncelikle şöyle bir yöntem izledik; yazılımlar hazırlanmadan önce teşkilatı ihtiyaç duyduğu donanımları önce tedarik ettik. Bu aslında bilişim sistemlerinde tavsiye edilen bir şey değildi. Ancak bununla bir amaç güttük. Bu amaçta şuydu; bizim personelimiz, hakim ve savcılarımız, elbetteki UYAP da önce daktilo kullanıyorlardı. Teknolojiye uzak çalışıyorlardı. Önce aradaki bu dijital uçurumu kaldırmak gerekiyor. İnsanların bilgisayarı kullanması , bilgisayara yakınlaşması, bilgisayarda çalışabiliyor olması gerekiyordu. Bunun için de önce donanımları dağıtmış olduk. Donanımları dağıttıktan sonra Projenin geliştirilmesi için. Türkiye çapında kapsayacak şekilde 30 yer tespit ettik. Bunlar bizim için pilot ve test adliyeler idi. Bunların içersinde cezaevleri, adli tıp kurumu gibi değişik birimlerimiz vardı. Buralarda yazılımlar geliştirildi. Her birimden ikişer tane seçtik çünkü bu projenin amaçlarından bir tanesi Türkiye sathında standart bir yazışma, standart bir Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunun istemiş olduğu işlerin gerçekleştirilmesi gibi, bizi Türkiye'de standarda ulaştıracak yöntemleri geliştirmekti. Ardından uygulama geliştirme çalışmalarına başlandı. Analiz çalışmaları yapıldı. Bu analiz çalışmalarında gördük ki bazı adliyelerde uygulama farklılıkları olabilmekte. Bu farklılıkları gidermemiz gerekiyor.

Özcan Demir : Bu arada sayın Orta içerdeki yayın ekibinde arkadaşlarım bir telefonumuz olduğunu söylüyor bana. Telefonda bir dinleyicimiz sanırım bir soru yöneltmek istiyor. Dilerseniz bu sorumuzu yanıtlayalım.

Mesut Orta : Tabii.

Özcan Demir : Efendim hoş geldiniz.

İzleyici: Alo hoş bulduk.

Özcan Demir : Sizi tanıyabilir miyiz?

İsmail Pikaf: İsmail Pikaf Antalya Elmalı Adliyesinden arıyorum. Hepinize iyi akşamlar diliyorum ilk önce.

Özcan Demir : İyi akşamlar efendim hoş geldiniz yayınımıza. Sayın Ortaya sorunuz olacak. Bunu alabilir miyiz?

İsmail Pikaf: Şimdi benim sorudan öte, ilk önce bir iki şey söylemek istiyorum UYAP ile ilgili. Yapılan bu Proje dolaysı ile bu Projede emeği geçen başta Bilgi İşlem Dairesi Başkanlığı olmak üzere hepsine ayrı ayrı teşekkür ediyorum. Şimdi biz Elmalı olarak ilk pilot bölge olarak geçtiğimiz zaman gerçekten çok büyük tereddütlerimiz vardı. Acaba nasıl olacak ne olacak? Tabi bu iki yıllık bir süredir biz çalışıyoruz. Yani ben şu an şunu söyleyebilirim. İşlerimizde bir % 50, % 70 lik bir hızlanma var. Ve uygulama birliği açısından yapılan işlemlerin mevzuata uygun olması açısından gerçekten muhteşem bir program yani.

Özcan Demir : Gayet rahat kullanabiliyorsunuz. Buradan şunu da anlayabiliyorum. Sanırım siz bu bilişim projelerini, bilgisayar teknolojilerini, kullanma konusunda direnç göstermeyenlerdensiniz. Bu Projelere sıcak yaklaşanlardansınız değil mi? Bütün vatandaşlardan bunu bekliyoruz aslında aynı zamanda.

İsmail Pikaf: Tabii bu konuda bizim her zaman çalışmalarımız var. Ben kendim cumhuriye başsavcılığı modül temsilcisi olarak görev yapıyorum, gelen soruları, program ile ilgili düzeltmeler, talepler, her türlü şeyi değerlendiriyorum. Yani şu anda bir mail grubumuz var. Bu mail grubuna 100 e yakın mail geldi. UYAP'a destek konusunda ve şu an arkadaşlarımız UYAP konusunda çok büyük çalışmalar yapıyor. Bu proje gittikçe büyüyecek sanıyorum ki biz artık Türkiye olarak yurt dışına bu projeyi pazarlayabileceğiz. Yurt dışındaki ülkeler gelip bu Projeyi bizden alacak, o kanaatteyim ben.

Özcan Demir : Çok iyimsersiniz Proje hakkında. Projeyi kullanma konusunda demin de belirttiğim gibi çok büyük bir arzu içersindesiniz. Bu Projenin faydalarını o zaman demin sayın Orta'dan dinleme fırsatı bulduk, ama hemen bir kullanıcı olarak bize birkaç şekilde kısa zaman dahilinde anlatabilir misiniz hemen?